Symptomen van huisstofmijtallergie en effectieve behandelingsopties

Diagnose huisstofmijtallergie

De lijdensweg die mensen met een huisstofmijtallergie afleggen, kan lang en moeizaam zijn. Wanneer men last heeft van droge slijmvliezen, een droge hoest en branderige ogen in combinatie met eventuele jeuk na het ontwaken, vermoeden de weinigen achter deze symptomen een huisstofmijtallergie.
De allergie wordt daarbij niet, zoals de naam ten onrechte suggereert, door huisstof veroorzaakt, maar door de uitwerpselen van de huisstofmijt, die zich in huisstof en bedstof ophopen. Wanneer men de resten van de uitwerpselen inademt, reageert het immuunsysteem overmatig op de indringers en zijn vervelende allergiesymptomen het gevolg.

Leefomgeving van de mijt

De mijt behoort tot de klasse van de spinachtigen. Deze komen overal ter wereld voor. In onze breedtegraden zijn de twee belangrijkste soorten huisstofmijt de Europese huisstofmijt (Dermatophagoides pteronyssinus) en de Amerikaanse huisstofmijt (Dermatophagoides farinae). De beestjes zijn tussen de 0,1 mm en 0,5 mm groot en met het blote oog niet te zien. Ze zijn over het algemeen onschadelijk, steken niet en kunnen geen gevaarlijke ziektes overbrengen. Een huisstofmijt leeft gemiddeld tussen de twee en vier maanden, waarin een vrouwtje in één maand tussen de 30 en 60 eitjes kan produceren. Een huisstofmijtpopulatie kan daarom snel uitgroeien tot meer dan 10 miljoen exemplaren. Een mijt scheidt in haar korte leven 200 keer haar eigen gewicht aan uitwerpselen uit. Ze komt in elk huishouden voor en is geen teken van gebrekkige hygiëne. Ze voeden zich met dode huidschilfers en schimmels. De één tot twee gram aan huidschilfers die ieder mens dagelijks verliest, is voldoende om meer dan een miljoen huisstofmijten te voeden.

Hausstaubmilbe

Huisstofmijten leven voornamelijk in gestoffeerde meubels en matrassen, evenals in tapijten en gordijnen. Daarbij houden ze van warm en vochtig – temperaturen van 25°C en een luchtvochtigheid van maximaal 80% vormen de optimale leefomgeving voor de kleine spinachtigen. In onze breedtegraden vermenigvuldigen ze zich daarom hoofdzakelijk tussen mei en oktober. De meeste klachten hebben mensen met een allergie echter in de herfst, zodra het stookseizoen begint. Dat komt doordat de meeste mijten door de droge lucht afsterven en de zo vrijgekomen uitwerpselen uit het inwendige van de mijten de luchtwegen zwaar belasten.

Niezen, hoesten, jeukende ogen - symptomen van een huisstofmijtallergie zijn divers!

Wanneer mensen met een allergie de uitwerpselen van de mijt inademen, klagen velen over een of meer van de volgende symptomen, die vaker optreden na het ontwaken:

rode, jeukende, gezwollen en/of tranende ogen
niezen
een verstopte of loopneus
droge hoest, die onbehandeld na verloop van tijd tot astma kan leiden
problemen met in- en doorslapen
hoofdpijn
lusteloosheid, aanhoudende vermoeidheid
keelpijn, jeuk in de keelholte
piepende ademhaling
huidjeuk, uitslag, verergering van eczeem bij mensen met constitutioneel eczeem
jeukende oren

Wanneer men gedurende langere tijd een of meer van de beschreven symptomen opmerkt, moet men absoluut een arts raadplegen om het risico op astma te minimaliseren. Vooral kinderen die allergisch reageren op huisstofmijten, hebben een vijf keer zo hoog risico om astma te ontwikkelen als volwassenen. Dat komt doordat hun immuunsysteem nog niet volledig ontwikkeld is en de allergie sneller de overstap van de bovenste naar de onderste luchtwegen kan maken. Maar niet alleen astma kan een langetermijngevolg van een huisstofmijtallergie zijn, maar ook constitutioneel eczeem. Dit kan bestaand eczeem verergeren en nieuwe opflakkeringen uitlokken.

Wanneer een huisstofmijtallergie optreedt, verschilt per persoon. Sommigen ontwikkelen de allergie al heel vroeg, anderen hebben tot op volwassen leeftijd geen problemen en de allergie treedt van de ene op de andere dag voor het eerst op.

Tijdens het verschonen van het bed, het stofzuigen of het afstoffen klagen getroffenen vaak over een verergering van hun symptomen. Bij kinderen kunnen de symptomen verergeren door het spelen met hun knuffels en na kussengevechten. Zelfs als men dagelijks zou stofzuigen, kan men nooit volledig huisstofmijten en hun uitwerpselen verwijderen, waardoor het belangrijk is om de verschillende symptomatische en medicamenteuze behandelmethoden te kennen.

Hoe ontstaat een allergie?

Waarom sommige mensen allergisch reageren op bepaalde zaken is niet opgehelderd, maar zeker is dat er sprake is van een verstoring van het immuunsysteem - waardoor dit echter wordt uitgelokt, is onduidelijk. Voorwaarde voor het ontstaan van elke allergie is een herhaald en soms jarenlang regelmatig contact met de latere allergeenstof. Het lichaam herkent vanwege het overgevoelige immuunsysteem ongevaarlijke stoffen zoals de uitwerpselen van de huisstofmijt als gevaar en vormt antilichamen. Dit verloopt volledig symptoomloos, omdat er nog geen allergie is ontstaan.

Heeft de mens nu weer contact met de stof, dan herinnert het immuunsysteem zich het eerdere contact en stuurt de gevormde antilichamen op pad, die de “indringer”, die door het immuunsysteem nu als schadelijk voor het lichaam wordt ingeschat, moet afweren. De antilichamen scheiden de ontstekingsstof histamine uit tijdens de afweerreactie. Dat leidt tot allergiesymptomen zoals niezen, jeukende ogen en hoesten.

Algemene informatie over huisstofmijtallergie

Totdat men de diagnose “huisstofmijtallergie” krijgt, kan enige tijd verstrijken. De symptomen van de allergie lijken vaak op die van een onschuldige verkoudheid of die van een griepinfectie. Men heeft een kriebel in de neus, tranende ogen en ofwel een verstopte of een loopneus. Pas wanneer de symptomen na enige tijd niet afnemen, bezoeken getroffenen meestal eerst hun huisarts. Deze verwijst zijn patiënt door naar een allergoloog, die met behulp van allergietesten een huisstofmijtallergie kan vaststellen.

Hoe wordt de allergie gediagnosticeerd?

Heeft men symptomen van een huisstofmijtallergie, dan moet men een allergoloog bezoeken, die eerst een anamnesegesprek voert. Omdat de symptomen van een zogenaamde inhalatieallergie veelzijdig zijn, zal de arts niet alleen testen op huisstofmijtallergie, maar ook op een mogelijke pollen- of dierenhaarallergie of een schimmelallergie. Belangrijk is echter om hem de symptomen zo nauwkeurig mogelijk te beschrijven, wanneer ze optreden en of er verlichting optreedt door verandering van locatie o.i.d. Daaropvolgend wordt ofwel een huidtest (priktest) of een bloedtest uitgevoerd, die uitsluitsel geeft over welke allergenen de allergie uitlokken. Daarna wordt besproken welke therapiemaatregelen mogelijk en zinvol zijn.

Priktest

Op een gereinigd stuk huid (ofwel op de onderarm of de rug) worden verschillende allergenen gedruppeld. Vervolgens wordt met een fijne naald het huidoppervlak aangeprikt, zodat het allergeen onder de huid komt. Dit voelt men echter niet, omdat de naald zeer fijn is. Vormen zich na 30 minuten wachttijd kwaddels, roodheid of ontstaat er sterke jeuk, dan reageert men op het allergeen.

Bloedtest

Een eerste bloedtest geeft in eerste instantie uitsluitsel over of er überhaupt antilichamen aanwezig zijn. In een tweede bloedtest wordt het bloed onderzocht op specifieke antilichamen die tegen de eiwitten van de huisstofmijten zijn gevormd.

Provocatietest

Geeft noch een priktest noch een bloedtest uitsluitsel over of er sprake is van een allergie, dan kan een zogenaamde provocatietest worden uitgevoerd. Hiervoor wordt de patiënt direct blootgesteld aan het allergeen, dat op het neusslijmvlies wordt aangebracht. Deze test wordt onder strikt medisch toezicht uitgevoerd. Deze testvorm is tegenwoordig echter zeer zeldzaam, omdat men niet kan inschatten hoe sterk een betrokkene op het allergeen reageert.

Welke therapievormen zijn er?

Reageert het lichaam op uitwerpselen van huisstofmijten, dan is het belangrijk om zo snel mogelijk maatregelen te nemen. Hierbij zijn er drie mogelijkheden.

Karenz: Vermijding van het uitlokkende allergeen, wat echter zeer moeilijk kan zijn zodra men de eigen vier muren verlaat.
Symptomatische behandeling: Verlichting van de allergiesymptomen met medicijnen
Hyposensibilisatie: Behandeling van de oorzaak van een allergie

Symptomatische behandeling

De symptomatische behandeling omvat voornamelijk medicijnen die oraal worden ingenomen.

Antihistaminica

Deze medicijnen zijn wijdverspreid, omdat de typische allergieklachten zeer snel door ze kunnen worden verzacht. Er kunnen bijwerkingen zoals vermoeidheid en slaperigheid optreden, waardoor men ze niet moet innemen kort voordat men aan het verkeer gaat deelnemen. De beste werking bereiken de tabletten voor het slapengaan, omdat hun werking tot 24 uur kan aanhouden.

Cortison

Cortison werkt sterk antiallergisch en ontstekingsremmend. Medicijnen met deze werkzame stof worden voorgeschreven wanneer antihistaminica niet naar wens werken. Voornamelijk worden neussprays met laag gedoseerde cortison voorgeschreven, die na enkele dagen gebruik hun volledige werking ontplooien. Omdat deze neussprays tot bijwerkingen zoals hoofdpijn, hoesten of neusbloedingen kunnen leiden, moet men ze niet langer dan drie maanden gebruiken.

Mestcelstabilisatoren

Medicijnen met deze werkzame stof beletten de mestcellen om histamine af te geven. De tabletten werken echter niet direct. Mogelijke bijwerkingen zijn irritatie aan de neus.

Leukotrieenantagonisten

Deze werkzame stof is belangrijk voor mensen met een allergie die sterk reageren op huisstofmijt. Ze blokkeren de aanhechtingspunten van boodschapperstoffen en voorkomen allergische symptomen. De toediening gebeurt in tabletvorm. Problematisch zijn de bijwerkingen, die kunnen variëren van huiduitslag tot braken, diarree en koorts.

Producttip: Mijtspray voor matrassen & textiel

Voor het inspuiten van matrassen en textiel
Na 2 uur drogen resten opzuigen of uitwassen
Werkzame stof: Geraniol (0,2 g/100 ml)

Direct naar het product

Gebruik biociden voorzichtig. Lees vóór gebruik altijd het etiket en de productinformatie.

Hyposensibilisatie - de oorzaakgerichte oplossing

Een hyposensibilisatie of desensibilisatie is momenteel de enige therapie die niet alleen de symptomen, maar ook de oorzaak bestrijdt. Hiervoor wordt een langzaam stijgende dosering van het allergeen toegediend, waardoor het lichaam langzaam aan het allergeen gewend raakt. Dit type therapie duurt tussen de drie en vijf jaar. De dosering vindt plaats in de vorm van injecties, die de arts in het begin wekelijks en later maandelijks toedient, of oraal als tablet.

Zijn er andere problemen die door een allergie kunnen ontstaan?

Vaak is het zo dat bij mensen met een allergie zogenaamde kruisallergieën met bepaalde voedingsmiddelen ontstaan. Dit betekent dat het lichaam reageert op vergelijkbare allergenen van de mijtuitwerpselen die in verschillende voedingsmiddelen voorkomen. Bij mensen met een huisstofmijtallergie komen vaak kruisallergieën met schaaldieren zoals krabben en langoesten voor. Symptomen zijn hier gezwollen lippen, een jeukende mond, netelroos, een harige tong en bij een sterke reactie zelfs ademhalingsproblemen.

Waarom neemt de allergie toe?

Inmiddels zijn er steeds meer gevallen van huisstofmijtallergie. Dit komt vooral door de sinds enkele jaren wettelijk verplichte warmte-isolatie van huizen. De bouwkundige maatregelen dichten ramen en muren zo goed af dat er nauwelijks nog luchtverversing kan plaatsvinden. Dit verhoogt de vochtigheid in ruimtes, wat op zijn beurt optimale levensomstandigheden voor de huisstofmijt betekent.

Welke maatregelen kun je in huis nemen om de allergische symptomen te verlichten?

Huisstofmijten verblijven dolgraag in matrassen en gestoffeerde meubels. Voor matrassen zijn er zogenaamde encasings - matrashoezen - die de matras volledig afsluiten en door hun fijnmazige materiaal voorkomen dat mijtuitwerpselen naar buiten kunnen komen. Encasings worden door de arts op recept voorgeschreven en door de zorgverzekering vergoed, of kunnen ook vrij worden gekocht. Ze moeten elke zes maanden op 60°C worden gewassen. Zo wordt gegarandeerd dat eventuele mijtuitwerpselen die zich in de encasing hebben vastgezet, worden verwijderd. Over de encasing kan zonder problemen een matrasbeschermer en een hoeslaken worden getrokken. Ook hoofdkussens met veren en donzen dekbedden moeten van encasings worden voorzien om het contact met verdere mijtuitwerpselen te verminderen. Bovendien moet men textiel, tapijten en de matras eenmaal per jaar met anti-mijtsprays behandelen.

Over het algemeen moeten mensen met een allergie letten op goede hygiëne in huis, zeer regelmatig stofzuigen en parketvloeren meerdere keren per week vochtig dweilen, om het huisstof zo laag mogelijk te houden. Ook kortpolige tapijten zijn aan te raden, omdat daar het huisstof zich verzamelt en zo gemakkelijk kan worden opgezogen. Stofzuigers met zogenaamde HEPA-filters, die de stofdeeltjes opzuigen en vasthouden, zijn eveneens een goede mogelijkheid om het huis zo stofvrij mogelijk te houden.

Ook moet er voor voldoende zuurstofuitwisseling worden gezorgd, moeten de ruimtes goed worden geventileerd en moet een hoge luchtvochtigheid worden vermeden.

Tips en trucs voor een allergeenarme omgeving

Matrassen met encasings bekleden om de allergeenbelasting door mijtuitwerpselen te verminderen.
Tapijten meerdere keren per week stofzuigen en parketvloeren vochtig dweilen.
Stofzuigers met HEPA-filters gebruiken (High Efficiency Particulate Air-filter) en deze vervangen met de door de fabrikant aanbevolen intervallen
Stofvangers, zoals open rekken en kasten, veel kussens, knuffels of gestoffeerde meubels vermijden. Een goed alternatief zijn leren meubels.
Als kinderen allergisch zijn voor huisstofmijt, is het raadzaam om hun knuffels regelmatig te wassen of deze gedurende ten minste 24 uur in de vriezer te leggen.
Ook luchtreinigers kunnen de blootstelling aan allergenen verminderen.
Gebruik geen kussens en dekbedden met een vulling van veren. Stap in plaats daarvan over op microvezelbeddengoed.
Draai regelmatig de matras om bij het verschonen van het bed en vervang deze na uiterlijk 10 jaar.
Lucht de slaapkamer goed voor het slapengaan en zet de verwarming lager. Het beddengoed moet vaker worden verschoond en op ten minste 60 graden worden gewassen.
Impregneer matrassen en tapijten eenmaal per jaar met anti-mijt-sprays.

Veelgestelde vragen kort beantwoord

Hoe uit een huisstofmijtallergie zich?

Allergische reacties zijn een loopneus, jeukende ogen, kriebelhoest en niesbuien na het ontwaken.

Wat kun je tegen de allergie doen?

Je kunt je woning zo mijtvrij mogelijk inrichten, matrassen voorzien van hoezen (encasings), regelmatig stofzuigen en de vloeren vochtig afnemen. Daarnaast kun je je laten desensibiliseren en symptomen bestrijden met orale medicatie.

Kan een huisstofmijtallergie weer verdwijnen?

Het kan zijn dat de allergie vanzelf weer verdwijnt. Vooral kinderen kunnen op volwassen leeftijd helemaal geen symptomen meer hebben. Een hyposensibilisatie, waarbij het allergeen gedurende meerdere jaren wordt toegediend, kan eveneens helpen.