Jeuk bij katten – wat zijn de oorzaken?

Kan overmatige jeuk de kat ziek maken?

Katten zijn zeer schone dieren. Om deze reden hoort een zorgvuldige vachtverzorging bij elke huistijger tot de dagelijkse routine. Ook af en toe krabben hier en daar is volkomen normaal en geen reden tot bezorgdheid. Treedt er echter vaker sterke jeuk op, dan ziet de zaak er heel anders uit. Nu is actie vereist en moet de zoektocht naar de oorzaak van het probleem onmiddellijk worden aangepakt. Alleen dan kan het dier goed behandeld worden en kan chronisch lijden worden voorkomen.

Eine Katze kratzt sich im Stehen

De kat heeft jeuk – welke oorzaken kunnen daarvoor verantwoordelijk zijn?

Krabt of wast de kat zich constant, dan kan dit verschillende oorzaken hebben. Enerzijds kunnen parasieten of een infectie daarvoor verantwoordelijk zijn. Maar ook allergieën, die door verschillende voedingsmiddelen worden uitgelokt, kunnen de veroorzaker zijn. Maar waar kan het aan liggen en welke symptomen moeten serieus genomen worden?

Met deze symptomen valt niet te spotten

Katten verlichten jeuk op heel verschillende manieren. Sommigen beginnen zich meer dan normaal te wassen met hun ruwe tong of krabben zich tot bloedens toe. Anderen wrijven hun lichaam daarentegen langs voorwerpen of bijten in hun eigen huid op de jeukende plek. Het gevolg van dit voortdurende verlichtingsgedrag is meestal een rode huid, die gemakkelijk kan gaan ontsteken, een doffe vacht en kale plekken op het lichaam. Komt het tot de situatie dat de kat door bijten, krabben en likken de eigen huid verwondt, dan kan dit tot ernstige gezondheidsproblemen leiden.

Parasieten als veroorzaker van de jeuk

De gevolgen van een parasitaire infectie verschillen per dier. Zo kan het zijn dat sommige katten slechts lichte symptomen hebben en andere ernstige aandoeningen oplopen.
Treedt er een ernstig verloop op, dan gaat het meestal om kittens of bejaarde huistijgers. Maar ook dieren die al door een andere ziekte verzwakt zijn, zijn vatbaarder en moeten daarom onder nauwlettend toezicht staan.

Oormijten (Otodectes cynotis)

Dit type mijt leeft in de oorschelp of de uitwendige gehoorgang van katten. Oormijten worden overgedragen door direct contact met andere reeds besmette dieren. Ze voeden zich met de uittredende afscheidingen die ontstaan na hun beet. Ook leggen deze plaagdieren hun eitjes in de gehoorgang van de kat. Veelvoorkomende symptomen van de zogenaamde oorschurft zijn sterke jeuk, verhoogde oorsmeerproductie en bruine aanslag, die doet denken aan vettig koffiedik. Wordt een behandeling van de oormijtbesmetting op de lange baan geschoven, dan krijgt de kat pijnlijke oorontstekingen.

Roofmijten (Mesostigmata)

Deze parasieten leven direct op de huid en voeden zich voornamelijk met huidschilfers en het weefselvocht van de kat. Ze leggen hun eitjes in bundels in de vacht van de huisdieren en zijn ook in staat om de opperhuid van de kat te beschadigen. Roofmijten worden overgedragen door direct contact met andere reeds besmette dieren. Het verraderlijke aan dit mijttype is dat het in het beginstadium nauwelijks opvalt. Pas bij een zware besmetting uiten symptomen zoals sterke jeuk, schilferige huid en haaruitval in de vorm van cirkelvormige plekken zich.

Vachtmijten (Cheyletiella blakei)

Vachtmijten, zoals onder andere de haarfollikelmijt (Demodex cati), behoren tot de roofmijten en besmetten voornamelijk honden. Echter kunnen in zeldzame gevallen ook katten door contact met andere besmette dieren of door het gezamenlijk gebruik van verontreinigde kammen en borstels met deze parasiet besmet raken. Let op: Vachtmijten zijn besmettelijk en kunnen zich voor korte tijd ook op de mens vestigen. Optredende symptomen bij de mens zijn sterke jeuk op het bovenlichaam en de armen. Typische besmettingsplekken bij de kat zijn de rug, de kop en de kruis (gebied tussen de achterrug en de staartaanzet), die gepaard gaan met sterke schilfervorming en een korstige huid.

Kopschurft-mijten (Notoedres cati)

De schurftmijt is zeer besmettelijk. De piepkleine, ronde parasieten boren zich met hun bijtwerktuigen in de bovenste huidlaag van de kat en leggen daar hun eieren. De mijten nestelen zich bij voorkeur op lichaamsdelen zoals de oren, het voorhoofd en de nek van de huisdieren. Ze kunnen zich echter ook over het gehele lichaam verspreiden. Overdracht vindt plaats bij direct contact of via een reeds besmette omgeving, zoals bijvoorbeeld besmette krabpalen of slaapplekken. Symptomen van een besmetting door de schurftmijt zijn een hevige jeuk, die in sommige gevallen zo erg is dat de kat zichzelf zelfs verwondt. Als de mijtenbesmetting niet wordt behandeld, kan dit leiden tot de dood van de kat.

Herfstmijt (Neotrombicula autumnalis)

De rode, twee millimeter grote vrouwtjes van de herfstmijt leggen hun eieren bij voorkeur op vochtige grond. Voornamelijk buitenkatten of zwerfkatten worden door de herfstmijt besmet. Deze lichaamsregio's dicht bij de grond worden bijzonder vaak als aanvalspunt gebruikt:

Poten
Tussen de tenen
Voetzolen
Gezicht
Buik
Oorranden

Afhankelijk van de gevoeligheid van de kat uit een besmetting zich door matige tot hevige jeuk evenals door rode puistjes, bultjes en korstvorming op het huidoppervlak. Als een dier herhaaldelijk met de mijt in contact komt, kan er overgevoeligheid ontstaan. Dit is zeer goed mogelijk, aangezien een verblijf in de eigen tuin al voldoende is voor de kat om besmet te raken. Enkel en alleen de larven van de herfstmijt leven parasitair. Ze zijn opvallend goed te identificeren. Fel oranje-geel schilferend materiaal op het huidoppervlak getuigt van hun aanwezigheid.

Haarzakmijt (Demodex cati)

Haarzakmijten leven in de haarwortels en in de zweet- en talgklieren van katten. Zij zijn de veroorzaker van de huidziekte demodicose. Bij een normale besmetting treden er geen noemenswaardige symptomen op. Wanneer mijten in grote getale voorkomen, verliezen de dieren al hun haar en droogt het huidoppervlak uit en begint het hevig te schilferen. Vooral viervoeters met een verzwakt immuunsysteem, veroorzaakt door een aandoening zoals kattenaids of diabetes, kunnen demodicose krijgen.

Kattenbijtluis (Felicola subrostratus)

Bijtluizen zijn 1,3 millimeter grote gelige plaaginsecten, die zich voornamelijk in de vacht van katten ophouden. Ze behoren tot de bijtende luizen en bezitten vlijmscherpe mondwerktuigen, waarmee ze de katten het leven zuur maken. Want zodra ze zich in de vacht van de viervoeters hebben vastgebeten, beginnen ze met hun mond aan het huidoppervlak te schrapen, wat bij katten een hevige jeuk en toenemende onrust kan veroorzaken. Een verdere aanwijzing voor een besmetting door de kattenbijtluis zijn de eieren (neten) van de plaaginsecten, die met behulp van een kleverig secreet direct bij de haaraanzet van het huisdier worden gefixeerd.

De plaagdieren worden in de eerste plaats overgedragen door direct lichaamscontact. Bijzonder kwetsbaar zijn ook hier kittens en oudere of zieke katten, waarvan het immuunsysteem niet honderd procent intact is. Schaafwonden, eczeem en lokale haaruitval op de rug en het hoofd zijn symptomen van een besmetting.
Als een besmetting niet serieus wordt genomen, kunnen de plaaginsecten zich binnen de kortste keren over de gehele vacht van de kat verspreiden. Maar dit zijn niet de enige gezondheidsproblemen die de kattenbijtluis kan veroorzaken: de onaangename plaagdieren zijn eveneens drager van de dubbeltonige lintworm. Deze kunnen ook op de mens worden overgedragen. Dit gebeurt wanneer besmette delen van de vlo uit de vacht van het viervoetige gezinslid onbedoeld worden opgenomen.

Passende producten: Producten voor katten

Naar het productoverzicht

Gebruik biociden voorzichtig. Lees vóór gebruik altijd het etiket en de productinformatie.

De kattenlintworm (Taenia taeniaeformis)

Dit type lintworm wordt door besmette muizen of ratten opgenomen en komt voornamelijk bij katten voor. Symptomen uiten zich in de vorm van sterk gewichtsverlies en in zeldzame gevallen kan er ook een darmobstructie optreden. Een ander onaangenaam neveneffect is dat er bij het uitscheiden van beweeglijke lintwormsegmenten jeuk in het anale gebied ontstaat. Om deze te stillen, schuift de kat met zijn achterwerk over de grond, wat ook wel "sleetje rijden" wordt genoemd.

Vlooien

Een vlooienbesmetting bij de kat uit zich van dier tot dier verschillend. Als de huistijger zich af en toe begint te krabben, kan dit als eerste waarschuwingsteken worden gezien. Bovendien worden de dieren vaak onrustig en raken bepaalde plekken op het huidoppervlak ontstoken. Als een vlooienbesmetting niet tijdig wordt behandeld, kan het zover komen dat de vacht uitvalt. Reageren de huisdieren hierop erg heftig, dan is er meestal sprake van een vlooienallergie, door experts ook wel vlooienallergische dermatitis genoemd. Dit geldt als een van de meest voorkomende huidaandoeningen bij katten.

Teken

Teken zijn overdragers van diverse ziekteverwekkers zoals bijvoorbeeld de Borrelia- en Bartonella-bacteriën. Maar ook lokale huidzwellingen en ontstekingen, die bij het dier gepaard gaan met hevige jeuk en roodheid, kunnen door een tekenbeet worden veroorzaakt. In de meeste gevallen lijden de besmette katten aan een tekenallergie. Dit treft vooral oudere dieren die in hun leven al door menig teek zijn gebeten en daardoor gesensibiliseerd zijn voor de signaalstoffen in het speeksel van de teken. Als er bij het huisdier sterke symptomen in combinatie met constant krabben worden vastgesteld, is het raadzaam om een dierenarts te bezoeken, aangezien het zonder passende behandeling in sommige gevallen kan leiden tot het afsterven van bepaalde huidgedeelten.

Huidproblemen die tot jeuk leiden

Niet alleen parasieten veroorzaken jeuk bij katten. Soms kunnen ook schimmelinfecties zoals kattenringworm of ringworm hiervoor verantwoordelijk zijn. Huidschimmels (Dermatofyten) worden door microscopisch kleine sporen overgedragen. Ze kunnen zich op het gehele lichaam van de kat nestelen. Het vaakst worden echter de kop, rug, staart en poten van de huisdieren getroffen. De volgende symptomen wijzen op een besmetting:

Doffe vacht en constant krabben vanwege jeuk.

Ontstekingen aan de nagels.
Droge, maar soms ook vettige huidgedeelten.
Ontstekingen aan de haarwortels.
Cirkelvormige haaruitval op het gezicht, de voorpoten en de oren.

Maar ook acne kan jeuk bij de kat veroorzaken. Een huidaandoening zoals deze wordt zichtbaar door opvallende rode huidontstekingen bij de kinpartij. Een andere oorzaak voor het krabben kan een tekort aan voedingsstoffen zijn. Om deze reden moeten katteneigenaren erop letten dat het voer voldoende omega-3-vetzuren en alle noodzakelijke vitaminen bevat. Want juist deze versterken de huidbarrière en beschermen de huid tegen uitdroging.
Bij katten die vaak buiten in de natuur komen, kunnen ook plantenzaden die in de vacht blijven haken, verantwoordelijk zijn voor jeuk.

Allergieën bij katten

Constant krabben en overmatig wassen kunnen eveneens de oorsprong van een allergie zijn. Zo kan onder andere kattenvoer, vlooien-speeksel of allergene stoffen uit de omgeving zoals bijvoorbeeld bloempollen of plantenzaden de reden zijn voor een allergische reactie.
Katten zijn zeer schone dieren. Ze houden hun vacht door dagelijks wassen in goede conditie. Katteneigenaren moeten alert worden als de schoonmaakwoede van de viervoeters uit de hand loopt en ze zich constant likken, krabben of aan voorwerpen wrijven. In de meeste gevallen is er dan iets mis en moet er een dierenarts worden geraadpleegd.

Jeuk bij katten – oorzaken stofwisselingsstoornissen & auto-immuunziekten

Stofwisselingsstoornissen leiden in veel gevallen tot opvallende huidveranderingen, die de huid uitdrogen en daardoor jeukende plekken veroorzaken. Oorzaken kunnen hormoonstoornissen, een ernstige wormbesmetting, een onevenwichtige voeding of een zwak immuunsysteem zijn, dat terug te voeren is op een ernstige ziekte.
Ook auto-immuunziekten, zoals onder andere lupus (zweren en roodheid in het oor) of Pemphigus foliaceus, een huidziekte waarbij zich op de huid grote etterende puistjes vormen, hebben een negatieve invloed op de huidbarrière, wat tot jeuk bij katten kan leiden.

Huiduitslag bij katten – kan constant krabben andere ziekten veroorzaken?

Wanneer er bij uw geliefde viervoeter een ziekelijke verandering aan het huidoppervlak wordt vastgesteld, moet er direct een afspraak bij de dierenarts worden gemaakt. Want overmatig krabben is voor de huiskat niet alleen onaangenaam, maar veroorzaakt ook schade aan de opperhuid. Zodra de huidbarrière van de kat is aangetast, hebben bacteriën makkelijker toegang tot onder de huid en kunnen ze diverse secundaire infecties veroorzaken. Dit kan gevaarlijk worden voor uw geliefde huisdier.

Welke middelen kunnen de jeuk bij de kat verlichten?

Opvallende huidaandoeningen moeten altijd door een dierenarts worden onderzocht. Zodra de oorzaak van de huidirritatie correct is gediagnosticeerd, kan deze de juiste behandelingsstrategie bepalen.

Jeuk bij de kat – medicijnen die de bron van het krabben aanpakken

Afhankelijk van de diagnose worden door de dierenarts doorgaans antiparasitica (parasietenbesmetting), antimycotica (schimmelinfectie) of antibiotica voorgeschreven.

Als er sprake is van een allergie, moet er worden gehandeld op basis van de stoffen die de allergie veroorzaken. Maatregelen die dan worden genomen, kunnen een dieetverandering of een desensibilisatie zijn. Bij acute symptomen worden ook vaak ontstekingsremmers ingezet. Deze verlichten de jeuk en voorkomen zo dat de huid door constant krabben, wrijven of likken verder beschadigd raakt.

Huisdierverzorgingsspray van Silberkraft

Een optimale vachtverzorging bij katten is essentieel. Om parasieten, teken, vlooien en ander ongedierte op afstand te houden, kan de vachtverzorgingsspray van SILBERKRAFT regelmatig worden gebruikt. Hiervoor zorgen ingrediënten zoals neemolie, lavendel en geraniol. Bovendien verzorgen ze de gevoelige huid van het dier en voorkomen ze zo huidinfecties, die verantwoordelijk zijn voor de onaangename jeuk bij de dieren. De Silberkraft huisdierverzorgingsspray werkt bovendien langdurig. Ziekteverspreidend ongedierte krijgt zo geen kans.

Jeuk bij de kat behandelen – deze huismiddeltjes werken!

Om te voorkomen dat de kat de aangetaste lichaamsdelen door constant krabben onnodig irriteert, moet in de eerste plaats de jeuk worden verlicht.
Goudsbloemzalf, Manuka-honing en Aloë Vera-gel, die op de aangedane huidplekken wordt aangebracht, hebben een goed effect getoond bij de wondgenezing en de preventie van huidinfecties .
Appelazijn kan bij kleine ontstoken plekjes direct op de huid worden gedept. Het heeft een antiseptische werking en bestrijdt schimmels en bacteriën. Kamille-thee daarentegen versnelt het genezingsproces en kan goed worden gebruikt op minder behaarde plekken en op de pootjes.