Vraatschade aan planten en schimmelinfecties - de schuldigen zijn lapsnuitkevers
Kleine zwarte kevers die onder dekking van de duisternis uit hun schuilplaats kruipen en zich tegoed doen aan bepaalde planten - dit is de nachtmerrie van menig (hobby)tuinier.
De robuuste en slechts moeilijk te bestrijden lapsnuitkevers komen meestal onopgemerkt tuinen en kassen binnen. Meestal gebeurt dit via gekochte planten en zakken vol potgrond. Welke schade ze echter kunnen aanrichten, is bij weinigen bekend.
Lapsnuitkevers - wat zijn dat voor insecten?
Lapsnuitkevers zijn kleine, tussen de 0,3 en één centimeter grote, zwarte kevers. Ze behoren tot de familie van de snuitkevers (Curculionidae) en is met wereldwijd ongeveer 60.000 soorten een van de meest soortenrijke insectenfamilies die er bestaan.
Alleen al in Duitsland zijn er ca. 780 snuitkeversoorten. De meest gevreesde kever is de lapsnuitkever (Otiorhynchus sulcatus), die zeer robuust en slechts moeilijk te bestrijden is.
De kleine kevers verstoppen zich overdag in de aarde of in dicht struikgewas op de bodem en komen pas bij het vallen van de avond tevoorschijn. Dan klimmen ze in de waardplant en beginnen ze aan de bladeren te vreten. De larven daarentegen zijn de echte plaaginsecten, aangezien de vraatschade van de volwassen kevers slechts oppervlakkig is. In de wortels vindt de larve van de lapsnuitkever benodigde voedingsstoffen voor de verdere ontwikkeling. Vooral de haarwortels, die de planten dringend nodig hebben voor de wateropname, vallen ten prooi aan de hongerige larven.
Welke planten tasten lapsnuitkevers aan?
Niet alle planten zijn het favoriete voer van lapsnuitkevers. Deze zijn echter wel bijzonder geliefd:
- Rhododendron
- Hortensia
- Klimop
- Bessenstruiken zoals aardbeien
- Rozen
- Taxus
- Clematis
- Buxus
- Rozenstruiken
- Wijnstokken
Bovendien houden lapsnuitkevers ook van jonge planten. Vooral in boomkwekerijen zorgen de kevers vaak voor grote economische schade. Ze houden er namelijk van om in plantenbakken en bloempotten te leven. Daar heersen optimale ontwikkelingsomstandigheden voor de vraatzuchtige larven.
Producttip: HB-aaltjes (nematoden) tegen lapsnuitkevers & engerlingen
- Levende nuttige insecten (aaltjes) om te gieten
- Inhoud van de verpakking in water oplossen en aangetaste oppervlakken of wortelkluiten begieten
- Substraat daarna 2–4 weken vochtig houden
Lapsnuitkever: welk schadebeeld laten ze achter?
De volwassen kevers vreten onder dekking van de duisternis aan de groene bladeren van de planten. Daarbij laten ze halvemaanvormige (bochtige) aangevreten bladeren achter. Deze sporen ontstaan doordat de kevers van de buitenkant van het blad naar de binnenkant toe vreten. Als men dergelijke sporen plotseling in toenemende mate ziet aan de gekoesterde en verzorgde tuinplanten, dan kan men er zeker van zijn dat er sprake is van een aantasting door lapsnuitkevers.
De larven daarentegen blijven tijdens hun vraatfase altijd onder de grond en zijn daardoor voor ons mensen volledig onzichtbaar. Zodra ze uit het ei zijn gekropen, beginnen ze direct met het vreten aan de wortels. Deze zijn essentieel voor de groei en het leven van de plant. Helaas stoppen de larven ook niet bij de haarwortels. Hun vraatgedrag vermindert de wateropname van de plant en kan leiden tot secundaire infecties zoals schimmels.
Aangetaste planten worden op lange termijn in hun groei verzwakt. Verwelkte scheuten en bladeren kunnen tekenen zijn van de larven van lapsnuitkevers. Verwelkt blad kan echter ook wijzen op droogte of overmatige nattigheid. Deze tekenen kunnen echter ook op verwelkingsziekten wijzen. Daarom kun je op basis van deze kenmerken alleen niet concluderen dat er sprake is van een lapsnuitkever-plaag!
Lapssnuitkever - verwelkingsziekten als schadebeeld mogelijk!
Door de vraatschade aan de wortels ontstaan er niet zelden secundaire infecties bij de toch al verzwakte plant. Verwelkingsziekten, die zich in de bodem bevinden, dringen via de open plekken aan de wortels door tot in het binnenste van de planten. Verwelkingsziekten groeien binnenin de plant direct langs de stam omhoog en worden via de vaatbundels van de plant verspreid. Zo ontstaan vervolgens voor verwelkingsziekten typische symptomen zoals verwelkte bladeren, droge scheuten enz. In het ergste geval sterft de betreffende plant af.
De verwelkingsziekte Verticillium is daarbij bijzonder verraderlijk, aangezien deze het op veel planten heeft voorzien. Deze schimmelsoort tast meer dan 200 verschillende plantensoorten aan. Typische droogteschade zoals vergeelde bladeren, ingedroogde scheuten enz. zijn kenmerkend voor deze schimmel. Meestal treden ze al in de vroege zomer op. Schadebeelden van de verwelkingsziekte werden echter ook tijdens hittegolven gezien, waardoor het voor de tuinier vaak niet duidelijk is of de schade aan de plant nu droogteschade, schimmelschade of schade door insecten is. Alleen als je de plant dwars zou doorsnijden, zou je zeker weten dat er sprake is van een schimmelinfectie: het binnenste van de plant is door de verwelkingsziekte bruin verkleurd.
Bestrijding van verwelkingsziekten
Verwelkingsziekten bestrijden is lastig. Daarom is het raadzaam om preventief te werk te gaan, voordat er infecties met deze schimmelsoort ontstaan. De belangrijkste maatregel is daarom om de lapsnuitkever te bestrijden, die door zijn vraatschade de weg vrijmaakt voor de schimmels. Hiervoor zijn aaltjes (nematoden) zeer effectief gebleken. In dit blogartikel leest u meer over deze bestrijdingsmethode.
Bijzondere hygiëne bij de omgang met potgrond en plantenbakken minimaliseert de gevaren die door verwelkingsziekten kunnen ontstaan. Voordat men planten verpot, moet de nieuwe plantenbak grondig worden gereinigd. Ook moet oude aarde worden vervangen. De aarde mag niet te nat worden gehouden en er moet voldoende plantafstand tussen de planten worden aangehouden.
Reacties (0)
Schrijf een reactie
Reacties worden gecontroleerd voor publicatie.